เอกสารโอนรถ 2569 ต้องเตรียมอะไรบ้าง? รวมครบทั้งรถยนต์และมอเตอร์ไซค์

เอกสารหลักที่ใช้โอนรถมีไม่กี่อย่าง คือ เล่มทะเบียนรถตัวจริง สำเนาบัตรประชาชนของผู้โอนและผู้รับโอน แบบคำขอโอนและรับโอน และหลักฐานการซื้อขายอย่างสัญญาซื้อขายหรือใบเสร็จ ถ้าเป็นการโอนลอยหรือรับมรดกจะมีเอกสารเพิ่มอีกบางรายการ บนหน้านี้แยกให้ครบทั้งรถยนต์และมอเตอร์ไซค์ พร้อมขั้นตอนและค่าโอน ส่วนใครที่กำลังหารถหรือมอเตอร์ไซค์มือสองอยู่ Talata รวมประกาศจากผู้ขายหลายรายไว้ที่เดียว ให้เทียบราคาและสภาพก่อนตัดสินใจนัดดูรถได้ง่าย

การเตรียมเอกสารให้ครบตั้งแต่แรกช่วยประหยัดเวลาได้มาก เพราะถ้าไปถึงสำนักงานขนส่งแล้วเอกสารขาด ต้องกลับมาเตรียมใหม่แล้วต่อคิวอีกรอบ ก่อนจะไปถึงรายการเอกสาร ควรเข้าใจก่อนว่าการโอนรถคืออะไร และทำไมถึงต้องรีบทำให้เรียบร้อย

การโอนรถคืออะไร ทำไมต้องโอนให้ถูกต้อง

การโอนรถ หรือการโอนกรรมสิทธิ์รถ คือการเปลี่ยนชื่อเจ้าของรถในเล่มทะเบียนจากคนเดิมมาเป็นคนใหม่ให้ถูกต้องตามกฎหมาย โดยยื่นเรื่องกับกรมการขนส่งทางบก มักเกิดตอนซื้อขายรถมือสอง รับรถเป็นมรดก หรือยกให้คนในครอบครัว เมื่อโอนเสร็จ ชื่อในเล่มทะเบียนจะเป็นของผู้รับโอน และสิทธิ์ในการครอบครองรถก็ตกเป็นของคนใหม่เต็มตัว

จุดที่หลายคนมองข้ามคือความเสี่ยงตอนยังไม่โอน ถ้าขายรถไปแล้วแต่ชื่อในเล่มยังเป็นของเจ้าของเดิม แล้วรถคันนั้นถูกเอาไปใช้ทำผิดกฎหมาย หรือค้างภาษี คนที่ระบบราชการตามหาคนแรกก็คือชื่อในเล่ม นั่นคือเจ้าของเก่า การโอนให้จบจึงไม่ใช่แค่พิธีการ แต่เป็นการตัดความรับผิดที่อาจตามมาทีหลัง

การโอนรถมีกี่แบบ โอนตรงกับโอนลอยต่างกันอย่างไร

การโอนรถทำได้หลักๆ สองแบบ คือ โอนตรงและโอนลอย ส่วนการรับมรดกถือเป็นกรณีเฉพาะที่มีเอกสารเพิ่มเข้ามา ความต่างอยู่ที่ว่าใครเป็นคนไปยื่นเรื่องที่ขนส่ง และชื่อในระบบเปลี่ยนทันทีหรือไม่

โอนตรง

โอนตรงคือการที่ผู้ซื้อและผู้ขายไปที่สำนักงานขนส่งพร้อมกัน เซ็นเอกสารและยื่นเรื่องต่อหน้านายทะเบียนให้เสร็จในครั้งเดียว วิธีนี้ปลอดภัยที่สุดสำหรับทั้งสองฝ่าย เพราะผู้ซื้อได้เป็นเจ้าของตามกฎหมายทันทีที่โอนเสร็จ ส่วนผู้ขายก็หมดภาระกับรถคันนั้นตั้งแต่วันนั้น ไม่ต้องกังวลว่าชื่อตัวเองจะยังลอยอยู่ในระบบ

โอนลอย

โอนลอยคือการที่เจ้าของเดิมเซ็นเอกสารโอนเตรียมไว้ให้ แล้วให้ผู้ซื้อถือเอกสารไปยื่นเรื่องโอนเองทีหลัง วิธีนี้พบมากในตลาดรถมือสองและเต็นท์รถ เพราะสะดวก ไม่ต้องนัดเวลาว่างให้ตรงกันทั้งคู่ ข้อควรระวังคือ ตราบใดที่ยังไม่ไปเปลี่ยนชื่อจริงที่ขนส่ง ชื่อเจ้าของเดิมก็ยังอยู่ในเล่มและในฐานข้อมูล ใครซื้อรถแบบโอนลอยมาจึงควรรีบไปโอนให้จบโดยเร็ว และถ้าเป็นฝั่งผู้ขาย ควรถ่ายสำเนาเอกสารที่เซ็นให้ไปเก็บไว้ พร้อมระบุกำกับว่าใช้เพื่อโอนรถทะเบียนคันนั้นเท่านั้น

โอนแบบรับมรดกหรือยกให้ญาติ

ถ้าเจ้าของรถเสียชีวิตแล้วต้องโอนรถให้ทายาท จะใช้เอกสารชุดเดียวกับการโอนทั่วไป แต่เพิ่มหลักฐานเรื่องมรดกเข้ามา เช่น สำเนาใบมรณบัตรของเจ้าของรถ และพินัยกรรมหรือคำสั่งศาลแต่งตั้งผู้จัดการมรดก แล้วแต่กรณีว่ามีพินัยกรรมหรือไม่ ส่วนการยกรถให้คนในครอบครัวขณะที่เจ้าของยังมีชีวิต ใช้ขั้นตอนเหมือนการโอนปกติ เพียงแต่บางกรณี เช่น พ่อแม่โอนให้ลูก อาจได้รับยกเว้นค่าธรรมเนียมบางส่วน ควรสอบถามเจ้าหน้าที่ ณ วันยื่นเรื่อง

เอกสารโอนรถยนต์ ใช้อะไรบ้าง

เอกสารโอนรถยนต์แบ่งเป็นของฝั่งผู้โอน ฝั่งผู้รับโอน และเอกสารส่วนกลางที่ใช้ร่วมกัน เตรียมให้ครบทั้งสามส่วนก่อนไปขนส่ง จะช่วยให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบข้อมูลรถและตัวบุคคลได้ในรอบเดียว

เอกสารฝั่งผู้โอน (ผู้ขาย)

ผู้ขายเตรียมเล่มทะเบียนรถตัวจริง หรือใบคู่มือจดทะเบียนรถ พร้อมสำเนาบัตรประชาชนที่เซ็นรับรองสำเนาถูกต้อง กรณีเจ้าของเป็นนิติบุคคลให้ใช้หนังสือรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคลและสำเนาบัตรของกรรมการผู้มีอำนาจแทน จุดที่ต้องระวังคือ ตอนเซ็นรับรองสำเนา ให้เขียนกำกับว่า "ใช้เพื่อโอนรถทะเบียน ... เท่านั้น" แล้วเติมเลขทะเบียนรถลงไป เพื่อกันเอกสารถูกนำไปใช้ผิดวัตถุประสงค์

เอกสารฝั่งผู้รับโอน (ผู้ซื้อ)

ผู้ซื้อเตรียมสำเนาบัตรประชาชนที่เซ็นรับรองสำเนาถูกต้อง หากให้คนอื่นไปดำเนินการแทนต้องมีหนังสือมอบอำนาจและสำเนาบัตรของผู้รับมอบอำนาจด้วย สิ่งที่ผู้ซื้อควรทำก่อนรับโอนคือ ตรวจว่าชื่อในเล่มทะเบียนตรงกับบัตรประชาชนของผู้ขายจริง และเลขตัวถังกับเลขเครื่องยนต์ตรงกับที่ระบุในเล่ม

เอกสารเพิ่มกรณีโอนลอย มอบอำนาจ และรับมรดก

นอกจากเอกสารหลักข้างต้น ยังมีเอกสารที่ต้องเพิ่มตามกรณี ได้แก่ หลักฐานการซื้อขายอย่างสัญญาซื้อขาย ใบเสร็จรับเงิน หรือใบกำกับภาษี และแบบคำขอโอนและรับโอนของกรมการขนส่งทางบก ที่กรอกรายการรถและลงลายมือชื่อทั้งผู้โอนและผู้รับโอนเรียบร้อย ถ้าเป็นการโอนลอยหรือมีฝ่ายใดไม่ได้ไปเอง ต้องแนบหนังสือมอบอำนาจพร้อมสำเนาบัตรของผู้มอบและผู้รับมอบ ส่วนการรับมรดกให้เพิ่มสำเนาใบมรณบัตรของเจ้าของรถ และพินัยกรรมหรือคำสั่งศาลแต่งตั้งผู้จัดการมรดกตามกรณี

เอกสารโอนรถมอเตอร์ไซค์ ต่างจากรถยนต์อย่างไร

โครงเอกสารของมอเตอร์ไซค์คล้ายรถยนต์ คือใช้เล่มทะเบียนตัวจริง สำเนาบัตรประชาชน สัญญาซื้อขายหรือใบเสร็จ และแบบคำขอโอนและรับโอน จุดต่างที่คนมักลืมคือ การโอนมอเตอร์ไซค์มักขอ สำเนาทะเบียนบ้าน ของผู้โอนและผู้รับโอนเพิ่มด้วย และเล่มทะเบียนมอเตอร์ไซค์เป็นเล่มสีเขียว คนละแบบกับเล่มรถยนต์

กรณีโอนลอยมอเตอร์ไซค์ ซึ่งพบบ่อยพอกับรถยนต์ ต้องเตรียมเล่มเขียวตัวจริง สำเนาบัตรประชาชนของทั้งเจ้าของเก่าและเจ้าของใหม่ สำเนาทะเบียนบ้าน แบบฟอร์มการโอนลอย และหนังสือมอบอำนาจที่เซ็นสำเนาครบทุกฉบับ ส่วนคนที่เพิ่งผ่อนมอเตอร์ไซค์กับไฟแนนซ์จบ การโอนออกจากไฟแนนซ์มาเป็นชื่อตัวเองจะง่ายกว่าการโอนมือสองทั่วไป เพราะปกติไฟแนนซ์เตรียมใบคำขอโอนและหนังสือมอบอำนาจไว้ให้แล้ว เราแค่เซ็นและแนบสำเนาบัตรกับสำเนาทะเบียนบ้านส่งกลับไป

ขั้นตอนการโอนรถที่กรมการขนส่งทางบก

เมื่อเอกสารพร้อม ขั้นตอนที่สำนักงานขนส่งไล่ตามลำดับดังนี้

1. ยื่นคำขอโอนพร้อมเอกสารให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความครบถ้วน
2. นำรถเข้าตรวจสภาพที่งานตรวจสภาพรถ เพื่อเทียบเลขตัวถังและเลขเครื่องยนต์กับเล่มทะเบียน ยกเว้นบางกรณี เช่น การปิดบัญชีเช่าซื้อจากผู้ให้เช่าซื้อมาเป็นผู้เช่าซื้อ ที่อาจไม่ต้องตรวจ
3. ยื่นเรื่องโอนกรรมสิทธิ์และชำระค่าธรรมเนียมที่งานทะเบียนรถ
4. รอรับเล่มทะเบียนที่เปลี่ยนชื่อเจ้าของแล้ว พร้อมใบเสร็จรับเงิน เครื่องหมายการเสียภาษี และแผ่นป้ายทะเบียน

รถที่ยื่นโอนต้องไม่ค้างชำระภาษีประจำปีและไม่ติดอายัดทางทะเบียน ถ้ารถมีการดัดแปลงหรือแก้ไขสภาพให้ต่างจากที่ระบุในเล่ม ต้องแก้ข้อมูลให้ตรงก่อนจึงจะโอนได้

โอนรถได้ที่ไหนบ้าง โอนข้ามจังหวัดได้ไหม

ในกรุงเทพฯ โอนรถได้ที่สำนักงานขนส่งกรุงเทพมหานครพื้นที่ 1 ถึง 5 ได้แก่ บางขุนเทียน ตลิ่งชัน สุขุมวิท หนองจอก และจตุจักร เลือกที่สะดวกได้ ส่วนต่างจังหวัดใช้บริการที่สำนักงานขนส่งจังหวัดหรือสำนักงานขนส่งจังหวัดสาขา โดยยึดตามที่อยู่ที่ปรากฏในเล่มทะเบียนรถเป็นหลัก

การโอนข้ามจังหวัดทำได้ แต่ต้องแยกให้ออกระหว่างการโอนเปลี่ยนเจ้าของกับการย้ายทะเบียน ถ้าอยากใช้เลขทะเบียนเดิมก็โอนเปลี่ยนชื่อได้โดยไม่ต้องย้ายทะเบียน แต่ถ้าต้องการย้ายทะเบียนไปจังหวัดปลายทางด้วยจะมีขั้นตอนและค่าใช้จ่ายเพิ่ม สำหรับมอเตอร์ไซค์ การโอนภายในจังหวัดเดียวกันมักรับเล่มได้เร็ว ส่วนข้ามจังหวัดต้องเผื่อเวลาดำเนินการและรอรับแผ่นป้ายใหม่

ค่าโอนรถ 2569 เท่าไหร่ ทั้งรถยนต์และมอเตอร์ไซค์

ค่าโอนไม่ได้มีก้อนเดียว แต่เป็นค่าธรรมเนียมย่อยหลายรายการรวมกัน และตัวที่ทำให้ยอดต่างกันมากที่สุดคือค่าอากรแสตมป์ ซึ่งคิดจากราคาประเมินรถ รถยนต์ราคาประเมินสูงกว่าจึงเสียอากรมากกว่ามอเตอร์ไซค์

ค่าโอนรถยนต์โดยประมาณ

• ค่าคำขอโอน 5 บาท
• ค่าธรรมเนียมการโอน 100 บาท
• ค่าตรวจสภาพรถที่ขนส่ง 50 บาท
• ค่าอากรแสตมป์ 500 บาท ต่อราคาประเมิน 100,000 บาท (ประมาณ 0.5% ของราคาประเมิน)
• ค่าเปลี่ยนแผ่นป้ายทะเบียน 200 บาท เฉพาะกรณีต้องการเปลี่ยน
• ค่าเปลี่ยนเล่มทะเบียน 100 บาท เฉพาะกรณีเล่มเดิมชำรุด

ค่าโอนรถมอเตอร์ไซค์โดยประมาณ

• โอนภายในจังหวัดเดียวกัน รวมค่าดำเนินการและอากรแสตมป์ ตกประมาณ 200–300 บาท โดยเจ้าหน้าที่ประเมินตามราคารถอีกครั้ง
• โอนข้ามจังหวัด มีค่าคำขอ 5 บาท ค่าธรรมเนียมโอน 100 บาท ค่าเปลี่ยนแผ่นป้าย 200 บาท ค่าเปลี่ยนเล่ม 100 บาทกรณีเล่มชำรุด และค่าอากรแสตมป์ 500 บาทต่อราคาประเมิน 100,000 บาท
• ถ้าใช้บริการโอนที่สถานตรวจสภาพรถเอกชน หรือ ตรอ. จะมีค่าบริการเพิ่ม เริ่มต้นราว 1,000 บาท

ตัวเลขเหล่านี้อ้างอิงอัตราที่ใช้กันมาต่อเนื่อง แต่ค่าธรรมเนียมและวิธีคิดอากรอาจปรับได้ ควรเช็กกับกรมการขนส่งทางบกหรือสำนักงานขนส่งในพื้นที่อีกครั้งก่อนไปจริง โดยเฉพาะยอดอากรแสตมป์ที่ผูกกับราคาประเมินรถแต่ละคัน

ต้องแจ้งโอนภายในกี่วัน ถ้าไม่โอนมีความเสี่ยงอะไร

ตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 ผู้โอนและผู้รับโอนต้องแจ้งการโอนต่อนายทะเบียนภายใน 15 วันนับแต่วันโอน ถ้าไม่ดำเนินการภายในกำหนดมีโทษปรับ ซึ่งโดยทั่วไปอยู่ที่ไม่เกิน 2,000 บาท กำหนดนี้ใช้กับทั้งรถยนต์และมอเตอร์ไซค์

ความเสี่ยงที่แท้จริงของการปล่อยไว้ไม่ใช่แค่ค่าปรับ แต่คือช่วงที่ชื่อเจ้าของเดิมยังค้างอยู่ในระบบ ถ้ารถถูกนำไปใช้ก่อเหตุ ค้างภาษี หรือมีข้อพิพาท เจ้าของเดิมอาจต้องเข้าไปเกี่ยวข้องทั้งที่ขายไปแล้ว ฝั่งผู้ซื้อเองก็เสียสิทธิ์ เพราะยังไม่ใช่เจ้าของตามกฎหมายเต็มตัวจนกว่าจะโอนเสร็จ ทั้งสองฝ่ายจึงได้ประโยชน์จากการรีบโอนให้จบ

ทำไมต้องซื้อขายรถและมอเตอร์ไซค์มือสองกับ Talata

เอกสารโอนรถส่วนใหญ่ถูกหยิบมาใช้ตอนซื้อขายรถหรือมอเตอร์ไซค์มือสอง ถ้าคุณกำลังมองหาคันใหม่ Talata รวมประกาศรถยนต์และมอเตอร์ไซค์มือสองจากผู้ขายหลายรายไว้ในที่เดียว ค้นหา กรอง และเทียบราคากับสภาพได้ก่อนตัดสินใจ แล้วติดต่อเจ้าของประกาศโดยตรงเพื่อนัดดูรถ ตรวจเล่มทะเบียน และเช็กว่าชื่อผู้ขายตรงกับเล่มจริงก่อนลงมือโอน

ถ้าเป็นฝั่งที่อยากปล่อยคันเดิม การลงประกาศบน Talata ทำได้เอง ใส่รายละเอียดรถ สภาพ และระบุว่าเอกสารพร้อมโอนครบไหม จะช่วยให้ผู้ซื้อมั่นใจและคุยกันง่ายขึ้น ก่อนตกลงกัน แนะนำให้ตรวจรายละเอียดรถและเอกสารให้ครบ เทียบหลายตัวเลือก แล้วค่อยเริ่มติดต่อกันผ่าน Talata เมื่อเจอคันหรือผู้ซื้อที่ใช่

คำถามที่พบบ่อย

ซื้อรถมือสองแบบโอนลอย ต้องได้เอกสารอะไรจากผู้ขายบ้าง

อย่างน้อยต้องได้เล่มทะเบียนตัวจริง แบบคำขอโอนและรับโอนที่ผู้ขายเซ็นแล้ว สำเนาบัตรประชาชนของผู้ขายที่เซ็นรับรองสำเนา และหนังสือมอบอำนาจกรณีผู้ขายไม่ไปโอนเอง ควรเช็กให้แน่ใจว่าชื่อในเล่มตรงกับบัตรผู้ขาย และรีบนำเอกสารไปโอนที่ขนส่งให้เร็วที่สุด

รับโอนรถแล้วต้องไปแจ้งขนส่งภายในกี่วัน

ต้องแจ้งการโอนต่อนายทะเบียนภายใน 15 วันนับแต่วันโอน ถ้าเกินกำหนดมีโทษปรับตามกฎหมาย โดยทั่วไปไม่เกิน 2,000 บาท จึงควรจัดการเอกสารและไปยื่นเรื่องให้เรียบร้อยตั้งแต่เนิ่นๆ

ขายรถต้องเตรียมเอกสารอะไรให้ผู้ซื้อ

เตรียมเล่มทะเบียนตัวจริง สำเนาบัตรประชาชนเซ็นรับรองสำเนา แบบคำขอโอนและรับโอนที่ลงลายมือชื่อ และหลักฐานการซื้อขายอย่างสัญญาซื้อขายหรือใบเสร็จ ถ้าไม่ได้ไปโอนเองให้แนบหนังสือมอบอำนาจด้วย มอเตอร์ไซค์ให้เพิ่มสำเนาทะเบียนบ้าน

โอนรถต้องนำรถเข้าตรวจสภาพทุกคันไหม

โดยทั่วไปต้องนำรถเข้าตรวจสภาพที่ขนส่งเพื่อเทียบเลขตัวถังและเลขเครื่องยนต์กับเล่มทะเบียน แต่มีบางกรณีที่ได้รับยกเว้น เช่น การปิดบัญชีเช่าซื้อจากผู้ให้เช่าซื้อมาเป็นผู้เช่าซื้อ ควรสอบถามเงื่อนไขกับสำนักงานขนส่งก่อนดำเนินการ

เอกสารโอนรถมอเตอร์ไซค์กับรถยนต์ ใช้เหมือนกันไหม

โครงเอกสารคล้ายกัน คือเล่มทะเบียน สำเนาบัตรประชาชน หลักฐานการซื้อขาย และแบบคำขอโอนและรับโอน จุดต่างคือมอเตอร์ไซค์มักขอสำเนาทะเบียนบ้านเพิ่ม เล่มทะเบียนเป็นเล่มสีเขียว และค่าอากรแสตมป์ต่ำกว่าเพราะราคาประเมินต่ำกว่ารถยนต์

ไม่มีสัญญาซื้อขาย โอนรถได้ไหม

หลักฐานการซื้อขายเป็นเอกสารประกอบสำคัญ ถ้าซื้อขายกันเองโดยไม่ได้ทำสัญญา ควรจัดทำสัญญาซื้อขายหรือหนังสือรับรองการซื้อขายให้เรียบร้อยก่อนไปโอน เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบได้และป้องกันปัญหาภายหลัง กรณีไม่แน่ใจ สอบถามเอกสารที่ยอมรับได้กับสำนักงานขนส่งในพื้นที่